Navigate / search

4 jaar durend onderzoek naar letter r

Wetenschapper Koen Sebregts onderzocht de letter r gedurende vier jaar. En wat blijkt? Er schuilt veel achter deze letter uit het alfabet, die de meeste manieren heeft om hem uit te spreken. De r kan namelijk op maar liefst twintig manieren worden uitgesproken. 

Gebruik Gooise-r door hogere sociale klasse achterhaald
Uit het onderzoek kwam onder andere dat het beeld van de hogere sociale klasse van de Gooise-r (vergelijkbaar met de r zoals Engelstaligen hem uitspreken) achterhaald is. Steeds vaker komt deze r namelijk voor in de Randstad, waardoor Randstad-r een betere benaming zou zijn. Met name in Den Haag en Leiden wordt deze r veel gebruikt. Opmerkelijk is dat veel vrouwen en jongeren de Randstad-r gebruiken.

Tongpunt-r en huig-r
Naast de Randstad-r komt ook de huig-r en de tongpunt-r veel voor. In Amsterdam komt de tongpunt-r vaak voor en in Rotterdam is de verdeling tussen deze twee r-en gelijk. Er blijkt ook een verschil tussen mannen en vrouwen te zitten. Mannen spreken vaker met een tongpunt-r en vrouwen gebruiken vaker de huig-r.

Onderzoek in de HEMA
Het onderzoek heeft plaatsgevonden op een vrij opmerkelijke plek, namelijk in de HEMA. De achterliggende gedachte daarvan is dat er bij de HEMA een breed en gevarieerd publiek komt, waardoor er een brede doelgroep in het onderzoek aan bod zou komen. Deelnemers aan het onderzoek moesten een woordenlijst voorlezen. Er stonden allerlei woorden in, ook woorden zonder de letter r. De woorden waar wel een r in zat waren ook goed gevarieerd. Zo waren er woorden met een tussen-r, zoals kraai en een eind-r die lekker kan rollen. Van tevoren werd niet gemeld dat het onderzoek naar de letter r zou gaan.

Deze blogpost is ook beschikbaar in het Pools (Polski).