Navigate / search

Het levenslied en smartlappen

Het levenslied is een lied waarin herkenbaarheid en eenvoud voorop staan. Het licht sentimentele lied richt zich in eerste instantie op de doorsnee luisteraar. Omdat het vaak eenvoudig teksten zijn, kijken mensen die een uitgesproken muzikale of kunstzinnige ontwikkeling hebben veelal neer op het levenslied, vanwege de goedkope indruk die de eenvoud van het lied achterlaat. Zij noemen het levenslied dan ook wel ‘Smartlap’.

Jean-Louis Pisuisse en Max Blokzijl hebben het woord ‘levenslied’ in 1908 bedacht. Deze twee artiesten zochten tijdens een tournee door Nederlands-Indië een Hollands alternatief voor het Franse ‘chanson’. Hiermee duidden zij hun repertoire aan totdat zij ‘levenslied’ bedachten. Het lied waarin het echte leven vervat zit.

Louis Davids was voor de Tweede Wereldoorlog een van de grotere pioniers van het levenslied. In Nederland werd het genre vanaf de jaren 50 tot de jaren 80 vooral gedomineerd door de producers Johnny Hoes en Pierre Kartner, die voor artiesten als Corry en de Rekels, Eddy Wally en de Zangeres Zonder Naam, die zelfs uitgeroepen werd tot “de koningin van het levenslied”, succesvolle platen produceerden. Door tv-programma´s als Op Losse Groeven en Op Volle Toeren bleef het publiek op de hoogte van nieuwe hits en artiesten in het land der levesliederen. Veel zangers en zangeressen van het levenslied waren van eenvoudige komaf, en vooral de Amsterdamse arbeidersbuurt ‘De Jordaan’ was beroemd om de vele levenslied-muzikanten die er vandaan kwamen en erover zongen.

In de jaren 80 nam de belangstelling van de grote media voor het levenslied af, hoewel André Hazes met negen top-tien hits een nieuwe ster werd en Koos Alberts ook incidentele hits scoorde, waren er maar weinig anderen die tot het grote publiek doorbraken. Het waren voornamelijk de illegale piratenzenders en kleine, in het levenslied gespecialiseerde platenmaatschappijen die vanaf deze tijd de belangrijkste ondersteuners van het levenslied waren. Het opmerkelijke succes dat Frans Bauer vanaf de jaren negentig beleeft kwam via dit circuit tot stand.

Sinds de tweede helft van de jaren ‘90 is het genre, mede door het succes van artiesten als Frans Bauer, Corry Konings, Marianne Weber en Jan Smit, weer gegroeid in populariteit.

 

Deze blogpost is ook beschikbaar in het Pools (Polski).